Dutch Cloud Community is positief en ziet in het nieuwe regeerakkoord een duidelijke reactie op de geopolitieke werkelijkheid van 2026. Digitale autonomie is essentieel en moet centraal staan in de ICT-keuzes die onze overheden maken. “Digitale autonomie wordt voor het kabinet het leidende principe.” Dat is een zeer welkome breuk met het US Cloud First-principe dat de afgelopen jaren leidend was.
Belangrijke keuzes:
Niet alleen nieuwe projecten moeten op autonome wijze worden ingevuld; ook bestaande afhankelijkheden worden aangepakt. “De overheid kiest voor een Europese digitale infrastructuur en wil strategische afhankelijkheden in cloud, data en cruciale systemen doelgericht afbouwen.” Dit zijn belangrijke keuzes die ons land helpen om de komende jaren minder afhankelijk te worden van niet-Europese partijen en tegelijkertijd de eigen techsector te versterken. Met noodzakelijke investeringen kan geleidelijk de kloof tussen het huidige Big Tech-aanbod en het eigen industrieportfolio worden verkleind.
(weer) Digitale koploper:
Het akkoord zet in op een sterke digitale agenda met een focus op digitale soevereiniteit, cyberveiligheid, AI- en data infrastructuur, digitale vaardigheden en innovatie-ecosystemen. Het doel is om Nederland zowel nationaal als internationaal (weer) digitale koploper te laten zijn.
We investeren daarbij in initiatieven die ten goede komen aan de eigen economie en innovatiekracht. Met het oog op weerbaarheid en onafhankelijkheid: zorg voor inzet van de eigen industrie en borg, met een centrale cybersecurity-aanpak en publiek-private samenwerking, een digitaal sterke en weerbare samenleving. Met het oog op de noodzakelijke kennis binnen de overheid: beloon IT-specialisten op marktconforme wijze en voer geplande investeringen uit om digitale vaardigheden onder jongeren te verbeteren en meer talent richting IT-beroepen op te leiden.
Hoe?
Het ‘hoe’ van al deze mooie doelstellingen blijft echter deels in de lucht hangen. Er wordt bijvoorbeeld gesproken over een digitale dienst maar de invulling daarvan is vooralsnog allerminst concreet. Bij inkoop en aanbestedingen moet een centrale toets op IT-standaarden plaatsvinden. Er wordt gevraagd om open source-componenten en open standaardinterfaces, zodat verschillende cloudleveranciers (inclusief Europese) eenvoudig kunnen integreren. Ook wordt een nationaal stresstest framework opgezet om afhankelijkheden van buitenlandse cloudproviders te identificeren en te mitigeren. Met welke criteria daarbij zal worden gewerkt, is echter nog onduidelijk. Daarnaast zien wij nog geen duidelijke koppeling van het regeerakkoord met de recent gestarte Nationale Digitalisering Strategie. Het werk dat door het team is verricht en in de dialoogsessies is opgehaald, mag echtere niet verloren gaan. Wel zien wij de noodzaak van een betere vertegenwoordiging van de industrie in dit initiatief dan tot op heden het geval is.
Onze aanbevelingen en adviezen:
Dutch Cloud Community doet daarom de volgende aanbevelingen en adviseert het nieuwe kabinet om snel concrete besluiten te nemen:
- Als vertegenwoordiger van de Nederlandse sector zien wij een belangrijke rol voor een minister van Digitale Zaken, met voldoende mandaat en capaciteit om uitvoering te geven aan het beleid. Gezien de uitingen in het akkoord en de voorbesprekingen door experts uit de betrokken partijen verwachten wij deze aankondiging op korte termijn;
- Maak gebruik van de Nationale Digitalisering Strategie en benut het werk dat al is gedaan door het team en in de dialoogsessies;
- Betrek de Nederlandse sector actief. Regel niet alles top-down. Als nationale industrie kunnen wij daadwerkelijk bijdragen en zijn wij bereid mee te denken, mee te werken en te investeren om de ambities waar te maken;
- Houd oog voor ontwikkelingen in andere Europese landen. Digitale autonomie is een uitdaging waar alle EU-landen mee te maken hebben. Wij staan sterker wanneer wij samen standaarden ontwikkelen, elkaar versterken en gezamenlijk de federatieve structuren bouwen die nodig zijn;
- Ambities zijn zonder investeringen en zonder budget niet realiseerbaar.
Met dit beleid en deze voorgenomen start is het van belang dat de uitvoering zo breed mogelijk wordt gedragen, zodat deze ook op de lange termijn kan worden volgehouden. Dutch Cloud Community wenst het nieuwe kabinet wijsheid, constructief overleg en daarmee veel succes.
